Πυκνό νέφος κάλυψε την Ακρόπολη της Λίνδου τις βραδυνές ώρες της Κυριακής αναστατώνοντας τους κατοίκους που κάποιοι έσπευσαν στο μνημείο να διαπιστώσουν αν επρόκειτο για φωτιά.
Το φαινόμενο δεν ήταν τίποτα παραπάνω απο “ομίχλη μεταφοράς”.
Ενα φυσικό μετεωρολογικό φαινόμενο που σχηματίζεται από την μεταφορά υγρού και σχετικά θερμού αέρα πάνω από ψυχρότερη επιφάνεια.
Απαραίτητος όμως όρος δημιουργίας της είναι η ψυχρή επιφάνεια ξηράς ή θάλασσας να είναι τόσο ψυχρή που να μπορεί να κατεβάσει την θερμοκρασία του υπερκείμενα διερχόμενου θερμού και υγρού αέρα κάτω από το σημείο δρόσου του.

Ευνοϊκοί παράγοντες σχηματισμού ομίχλης οριζόντιας μεταφοράς είναι:
α) Η εισβολή υγρού και σχετικά θερμού αέρα από την ξηρά στη ψυχρότερη θαλάσσια περιοχή.
β) Η μεταφορά αέριας μάζας από θερμή θαλάσσια επιφάνεια σε άλλη ψυχρότερη, και
γ) Η μεταφορά ψυχρής αέριας μάζας σε περιοχή θερμότερης θαλάσσιας επιφάνειας.

Η φωτογραφία είναι της συνεργάτιδας του Κυκλώνα Ρόδου Ελεάνας Ελευθερίου.

Γιάννης Μανωλάς

Cyclone of Rhodes 2012-2019

Η υπερθέρμανση του πλανήτη λόγω της κλιματικής αλλ

Η υπερθέρμανση του πλανήτη λόγω της κλιματικής αλλαγής ήδη έχει σοβαρές επιπτώσεις στην υγεία των ανθρώπων και η κατάσταση θα επιδεινωθεί στο μέλλον, προειδοποιεί μια νέα επιστημονική έκθεση 27 εθνικών Ακαδημιών της Ευρώπης, μεταξύ των οποίων είναι και η Ακαδημία Αθηνών.

Οι επιπτώσεις περιλαμβάνουν από την μετάδοση λοιμωδών νόσων μέσω των κουνουπιών μέχρι την εμφάνιση ή την επιδείνωση διαφόρων προβλημάτων ψυχικής υγείας, όπως της διαταραχής μετατραυματικού στρες, της αγχώδους διαταραχής, της κατάθλιψης και της κατάχρησης ουσιών.

Οι πιο ευάλωτες ομάδες του πληθυσμού είναι οι ηλικιωμένοι, οι χρονίως πάσχοντες, τα παιδιά και οι μετανάστες, ενώ οι κάτοικοι των μεγάλων πόλεων είναι πιο εκτεθειμένοι σε υψηλά επίπεδα θερμικού στρες από ό,τι εκείνοι της επαρχίας.

Από γεωγραφικής πλευράς, η Μεσόγειος και οι Αρκτικές περιοχές θεωρούνται οι πιο ευάλωτες στις συνέπειες της κλιματικής αλλαγής για την υγεία.

Η έκθεση της επιτροπής EASAC (επιστημονικού συμβουλίου των Ευρωπαϊκών Ακαδημιών) με τίτλο «Η επιταγή της κλιματικής δράσης για την προστασία της ανθρώπινης υγείας στην Ευρώπη» επισημαίνει ότι η κλιματική αλλαγή πρέπει πλέον να ιεραρχηθεί ως μία από τις σοβαρότερες απειλές για την υγεία. Όπως υπογραμμίζει, «ο ρυθμός και το εύρος της κλιματικής αλλαγής συνιστούν σοβαρές προκλήσεις για τις προόδους στην παγκόσμια υγεία που έχουν γίνει κατά τις τελευταίες δεκαετίες», ενώ προσθέτει ότι «οι κίνδυνοι για την υγεία αυξάνονται με το πέρασμα του χρόνου».

Οι επιστήμονες, μεταξύ άλλων, αναφέρουν τα μελλοντικά οφέλη από μια περικοπή των εκπομπών άνθρακα για τη μείωση των ασθενειών και των πρόωρων θανάτων από την ατμοσφαιρική ρύπανση στην Ευρώπη, καθώς επίσης τις συνέπειες των ακραίων καιρικών συνθηκών, της ξηρασίας και των πλημμυρών για την παραγωγή τροφίμων, προβλέποντας μια μείωση κατά 5% έως 25% στις βασικές γεωργικές καλλιέργειες στην περιοχή της Μεσογείου, η γεωργία της οποίας αναμένεται να πληγεί περισσότερο από την άνοδο της θερμοκρασίας.

Οι Ακαδημίες προτείνουν περιορισμό της κατανάλωσης κρέατος, κάτι που θα βοηθήσει (και) στον έλεγχο των «αερίων του θερμοκηπίου», αλλά και άμεσα στην υγεία των ανθρώπων.

Προβλέπουν επίσης την εξάπλωση των λοιμωδών νόσων στην Ευρώπη, όσο το θερμόμετρο θα ανεβαίνει και θα επεκτείνεται η ακτίνα δράσης των κουνουπιών-φορέων. Ακόμη, αναμένουν αύξηση στις τροφικές δηλητηριάσεις, καθώς τα βακτήρια της σαλμονέλας και άλλα ευνοούνται από τις πιο υψηλές θερμοκρασίες, ενώ ακόμη και η αντίσταση των μικροοργανισμών όπως του E.coli στα αντιβιοτικά (ήδη ένα σοβαρό πρόβλημα) θα γίνει μεγαλύτερο στο μέλλον.

Οι επιστήμονες των Ακαδημιών ζητούν από τις κυβερνήσεις και τη διεθνή κοινότητα να δείξουν πολιτική βούληση, καλύτερη συνεργασία μεταξύ τους και να καταφέρουν να συγκρατήσουν την άνοδο της μέσης παγκόσμιας θερμοκρασίας κάτω από τους δύο βαθμούς Κελσίου σε σχέση με τα προβιομηχανικά επίπεδα (ήδη η άνοδος έχει φθάσει περίπου τον ένα βαθμό). Ο τελικός στόχος πρέπει να είναι μια οικονομία μηδενικών εκπομπών άνθρακα έως το 2050.

Από ελληνικής πλευράς στην έκθεση της EASAC συνέβαλε ο ακαδημαϊκός και ομότιμος καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών Χρήστος Ζερεφός. 

ΠΗΓΗ

Τα πειράματα που σχεδιάζονται και εκτελούνται στο Ευρωπαϊκό Κέντρο Πυρηνικών Ερευνών (CERN) έχουν συχνά ευρύτερο επιστημονικό ή και κοινωνικό αντίκτυπο. Πληροφορίες που σχετίζονται με το πείραμα CLOUD, αναμένεται να βοηθήσουν τους επιστήμονες να κατασκευάσουν καλύτερα μοντέλα για το κλίμα στον πλανήτη μας.
Υπεύθυνοι του συγκεκριμένου πειράματος, δημοσίευσαν μία μελέτη στο περιοδικό Nature, στην οποία περιγράφουν μια αντίδραση με την οποία σχηματίζονται σωματίδια τα οποία αποτελούν τους «σπόρους» από τους οποίους γεννιούνται τα σύννεφα.
Αν και το πείραμα είχε ως πρωταρχικό σκοπό τη μελέτη της επίδρασης των κοσμικών ακτινών στο σχηματισμό των νεφών, στη συνέχεια εμπλουτίστηκε ώστε να μπορεί να απαντά σε νέες ερωτήσεις σχετικά με την αλληλεπίδραση των αεροζόλ (υδρατμοί που εναποτίθενται και υγροποιούνται σε σωματίδια της ατμόσφαιρας) με τα σύννεφα. Οι χημικές διαδικασίες που λαμβάνουν χώρα στην ατμόσφαιρα δεν έχουν κατανοηθεί πλήρως σε μικροσκοπικό επίπεδο, όπως τονίζει και η Διακρατική Επιτροπή για την Κλιματική Αλλαγή, ενώ παίζουν μεγάλο ρόλο στο κλίμα.
Σύμφωνα με τους ερευνητές, όλα τα σύννεφα δημιουργούνται από σωματίδια αεροζόλ, καθώς οι υδρατμοί δεν μπορούν να συμπυκνωθούν αυθόρμητα κι από μόνοι τους. Η μισή ποσότητα των αεροζόλ προέρχεται από τη γη (σταγονίδια νερού από τη θάλασσα, σκόνη κτλ) ενώ το υπόλοιπο μισό σχηματίζεται από αέρια, καθώς υγροποιούνται. Τα σύννεφα παίζουν ένα πολύ κεντρικό ρυθμιστικό ρόλο στο κλίμα: ανακλούν ένα μεγάλο μέρος από τις ακτίνες του Ήλιου, ενώ ένα άλλο το απορροφούν και στη συνέχεια το επανεκπέμπουν στη Γη, έχοντας συνολικά μια ψυχραντική επίδραση.

Στο πείραμα μελετήθηκε ο ρόλος που έχουν χημικές ενώσεις με βάση το άζωτο (το κύριο συστατικό της γήινης ατμόσφαιρας) στη δημιουργία αεροζόλ. Οι ενώσεις αυτές ονομάζονται αμίνες, και υπάρχουν σε μικρές συγκεντρώσεις στην ατμόσφαιρα (μερικά μόρια σε ένα τρισεκατομμύριο μόρια ατμοσφαιρικού αέρα). Δημιουργούνται είτε από φυσικές διαδικασίες, είτε εξαιτίας ανθρώπινης επίδρασης. Οι ερευνητές βρήκαν πως παρότι είναι σπάνιες, οι αμίνες παίζουν ένα πολύ σημαντικό ρόλο στο σχηματισμό αεροζόλ, και συνεπώς και στο σχηματισμό των νεφών, εξαιτίας μια αντίδρασης στην οποία συμμετέχουν με μόρια θειικού οξέος.
Για το πείραμα χρησιμοποιήθηκε ένας ειδικά σχεδιασμένος καθαρός θάλαμος στον οποίο προσομοιώνονται πλήρως οι ατμοσφαιρικές συνθήκες. Πρόκειται για την πρώτη φορά που μελετάται με τέτοια πιστότητα μια ατμοσφαιρική διαδικασία σε μοριακό επίπεδο.

Η προσομοίωση των κοσμικών ακτινών, που είναι και ο βασικός σκοπός του πειράματος, γίνεται με πίονια, τα οποία είναι σωματίδια που δημιουργεί το Σύγχροτρο πρωτονίων του CERN. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα, οι αμίνες και το θειικό οξύ δημιουργούν πολύ σταθερά μόρια, τα οποία δεν επηρεάζουν οι κοσμικές ακτίνες. Τα επόμενα βήματα του πειράματος είναι η επίδραση της κοσμικής ακτινοβολίας σε άλλα μόρια αεροζόλ, ώστε να εκτιμηθεί το κατά πόσο επηρεάζουν συνολικά το κλίμα στη Γη.

Πηγή: tinanantsou.blogspot.com